Prof.Dr.Sebahattin Devecioğlu

Dünya Kupasının Ekonomik Değeri

Prof.Dr.Sebahattin Devecioğlu

Futbolun en prestijli organizasyonu olarak kabul gören Dünya Kupası organizasyonu için geri sayım başladı. FIFA tarafından düzenlenen bu turnuva, milyarlarca izleyiciye ulaşarak küresel bir spor şöleni sunacak. Tarihte ilk kez üç ülkenin (ABD, Kanada ve Meksika) ortaklaşa düzenleyeceği turnuva, aynı zamanda katılımcı sayısı ve maç trafiğiyle de bir ilke imza atacak.

2026 Dünya Kupası heyecanı 11 Haziran 2026 tarihinde başlayacak ve yaklaşık bir ay sürecek.

FIFA tarafından açıklanan resmi takvime göre; Açılış Maçı: 11 Haziran 2026 (Meksiko, Meksika)Final Maçı: 19 Temmuz 2026 (New Jersey, ABD) oynanacak. Turnuva, 11 Haziran'da Meksika'nın efsanevi Azteca Stadyumu'nda oynanacak açılış karşılaşmasıyla başlayacak ve yaklaşık 40 gün sürecek futbol şöleninin ardından 19 Temmuz'da MetLife Stadyumu'ndaki büyük finalle sona erecek.

2026 FIFA Dünya Kupası, organizasyonun 23’üncü turnuvası olarak, Kuzey Amerika’da futbolseverlerle buluşacak. Büyük turnuvaya Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Meksika ortaklaşa ev sahipliği yapacak. Bu organizasyonla birlikte Dünya Kupası tarihinde ilk kez üç farklı ülke aynı anda turnuvayı birlikte düzenleme görevini üstlenmiş olacak.

Amerika Birleşik Devletleri'nde 11, Meksika'da 3 ve Kanada'da 2 olmak üzere toplam 16 şehirde ortaklaşa düzenlenecektir. Bu turnuva, üç ülkenin birlikte ev sahipliği yaptığı ilk FIFA Dünya Kupası olacaktır. Ayrıca takım sayısının 32'den 48'e çıkarıldığı ilk organizasyon olma özelliğini taşımaktadır.

2026 Dünya Kupası'nın para ödüllerini belirleyen FIFA, toplam 727 milyon dolar para ödülü dağıtacak. Söz konusu ödül miktarı, 2022'de Katar'da düzenlenen Dünya Kupası'na göre yüzde 50 artış gösterdi.

2026 Dünya Kupasında dereceye giren takımlara verilecek ödüller; Şampiyon: 50 milyon dolar, İkinci: 33 milyon dolar, Üçüncü: 29 milyon dolar, Dördüncü: 27 milyon dolar, 5-8. sıra: 19 milyon dolar, 9-16. sıra: 15 milyon dolar, 17-32. sıra 11 milyon dolar, 33-48. sıra: 9 milyon dolar. Turnuvaya katılan her takım ekstra 1.5 milyon dolar kazanacak.

Tarihinde ilk kez 1954 Dünya Kupası'na katılan Türkiye'nin 2. Dünya Kupası hasreti tam 48 yıl sürmüştü. 2002'de Güney Kore ve Japonya'nın ortaklaşa düzenlediği turnuvaya katılan A Milli Takım, 3. olarak büyük bir başarıya imza attı. 2026 FIFA Dünya Kupası Avrupa Elemeleri play-off finalinde Kosova’yı 1-0 mağlup ederek 24 yıl aradan sonra Dünya Kupası’na katılma hakkı kazanan A Millî Takım, FIFA’nın nisan ayı dünya sıralamasında yükselişini sürdürdü. Ay-Yıldızlılar, açıklanan yeni listede 3 basamak birden yükselerek 22. sıraya yerleşti. Romanya ve Kosova karşısında alınan galibiyetlerin ardından puanını 1599’a çıkaran Türkiye, böylece FIFA dünya sıralamasında son 9 yılın en iyi derecesini elde etti. 

Şimdi ise sıra 2026 Dünya Kupası'nda...

A Milli Takım, 2002 Dünya Kupası’nda elde ettiği üçüncülüğün ardından 24 yıl süren hasreti sona erdirerek yeniden dev organizasyona katılma hakkı kazandı. Bu başarıyla birlikte Türkiye, tarihinde 3. kez Dünya Kupası sahnesinde yer alacak.

Türkiye, turnuvada D Grubu’nda Amerika Birleşik Devletleri, Paraguay ve Avustralya ile eşleşti. Türkiye, 14 Haziran saat 07.00’de Avustralya, 20 Haziran saat 07.00’de Paraguay ve 26 Haziran saat 05.00’te ABD ile karşı karşıya gelecek.

Türkiye, dev turnaya katılma hakkı elde etmesinin ardından 10.5 milyon Dolar ayakbastı parası kazandı. A Milli Takım'ın organizasyonda alacağı sonuçlara göre hak edeceği para ödülü değişkenlik gösterecek.

2026 FIFA Dünya Kupası’na katılacak ülkeler ve grup aşaması eşleşmeleri netleşti. Toplam 48 takımın yer aldığı turnuvada kadro değeri bakımından Avrupa ekipleri öne çıkarken, gruplar da dikkat çeken eşleşmelere sahne oldu.  Kadro değeri bakımından turnuvanın en güçlü ülkeleri arasında 1.62 milyar euro ile İngiltere ilk sırada yer aldı. Fransa 1.36 milyar euro, İspanya ise 1.31 milyar euro ile zirve takibini sürdürdü. Portekiz, Brezilya, Almanya, Hollanda ve Arjantin de yüksek kadro değerleriyle öne çıkan ülkeler arasında yer aldı. Türkiye ise 440 milyon euroluk kadro değeriyle turnuvaya orta sıralardan katıldı.

Analizler, FIFA'nın düzenlediği iki büyük turnuvanın Amerika Birleşik Devletleri'nde ve dünya genelinde sosyoekonomik etkisinin boyutunu ortaya koyuyor.

Önemli tahminler arasında, FIFA Dünya Kupası 2026 analizi, ev sahibi ülkelerde turnuvaya 6,5 ​​milyon kişinin katılmasının beklendiğini vurguluyor. OpenEconomics (OE)’ye göre, turnuva Gayri Safi Yurtiçi Ürün'de (GSYİH) 40,9 milyar ABD dolarına kadar artışa, 8,28 milyar ABD doları sosyal faydaya ve küresel olarak yaklaşık 824.000 tam zamanlı eşdeğer (FTE) işin yaratılmasına katkıda bulunabilir. Özellikle ABD için OE, 185.000 FTE işin yaratılabileceğini, brüt çıktının 30,5 milyar ABD doları ve GSYİH'nin 17,2 milyar ABD doları olabileceğini tahmin ediyor.

Araştırmalar, FIFA'nın amiral gemisi etkinlikleri sonucunda ABD'de 290.000 yeni iş yaratılacağını öngörüyor.

 

Kaynaklar:

1.https://inside.fifa.com/en/

2.https://inside.fifa.com/organisation/media-releases/fifa-wto-study-estimates-usd-47-billion-economic-output-from-fifa-club-world

3. https://www.transfermarkt.com.tr/weltmeisterschaft/news/pokalwettbewerb/FIWC

Yazarın Diğer Yazıları